Taxi bay là phương tiện bay chạy điện cất cánh thẳng đứng như trực thăng, nhưng êm hơn và cấu tạo đơn giản hơn. Thay vì một cánh quạt lớn, nó có nhiều cánh quạt nhỏ chạy bằng động cơ điện. Ý tưởng là những chuyến bay ngắn trên thành phố: từ sân bay vào trung tâm trong vài phút, không kẹt xe và không ầm ĩ như trực thăng. Các phương tiện này đã bay và đang qua quá trình chứng nhận, nhưng tính đến giữa tháng 10/2026, cả Joby lẫn Archer đều chưa có hành khách trả phí.
Cách hoạt động
Động cơ điện về cơ bản chỉ có một bộ phận chuyển động — rotor, nên có thể lắp nhiều động cơ trên một phương tiện, mỗi cái có cánh quạt và bộ điều khiển riêng. Nếu một động cơ hỏng, các động cơ còn lại phân bổ lại lực đẩy và phương tiện tiếp tục bay: hỏng một động cơ không phải là tai nạn. Máy tính trên khoang liên tục thay đổi tốc độ quay của từng cánh quạt và giữ phương tiện thăng bằng ngay cả khi có gió giật. Phi công chỉ cần định hướng, không phải giữ thăng bằng.
Có hai kiểu thiết kế. Multicopter giống một chiếc drone lớn: cánh quạt hướng lên trên, không có cánh; các phương tiện của EHang, đã nhận đủ mọi chứng nhận ở Trung Quốc, được thiết kế như vậy. Kiểu cánh quạt nghiêng (tiltrotor) cất cánh bằng cánh quạt hướng lên, sau đó nghiêng chúng về phía trước và bay bằng cánh như máy bay. Cánh tạo lực nâng gần như miễn phí, và pin đủ cho quãng đường xa hơn. Joby và Archer chế tạo phương tiện của mình theo kiểu này.
Sự êm ái đến từ vật lý của cánh quạt. Tiếng ồn tăng theo tốc độ đầu cánh, và cánh quạt taxi bay được thiết kế để đầu cánh chuyển động chậm hơn so với trực thăng: âm thanh trầm hơn, đều hơn, và phương tiện êm hơn hẳn. Điểm yếu là pin: mỗi kilogam pin chứa ít năng lượng hơn nhiên liệu phản lực hàng chục lần, nên các tuyến bay ngắn. Cũng cần hạ tầng mặt đất: bãi cất hạ cánh (vertiport) có trạm sạc. Joby đã mở bãi cất hạ cánh đạt chứng nhận đầu tiên tại sân bay Dubai.
Đã được ứng dụng ở đâu
- Dubai: Joby đã mở bãi cất hạ cánh (vertiport) đạt chứng nhận tại sân bay.
- Trung Quốc: EHang đã nhận đủ mọi chứng nhận cho phương tiện của mình.
- Các chuyến bay có trả phí ở Dubai và Abu Dhabi dự kiến vào 2026–2027.
- Các tuyến tương lai: sân bay — trung tâm, khu nghỉ dưỡng — hòn đảo, thành phố — ngoại ô.
Cần lưu ý
- Joby và Archer hiện chưa có hành khách trả phí — thời điểm bắt đầu bay có thể bị lùi.
- Chuyến bay ngắn: pin giới hạn tầm bay và phần dự phòng cho thời tiết xấu.
- Cần bãi cất hạ cánh có trạm sạc và giấy phép ở từng nước — thiếu chúng, phương tiện không cất cánh được.
- Giá vé hiện chưa rõ, còn quá sớm để so sánh với taxi hay trực thăng.
